yol

pascal

cicero: hiçbir büyük saçmalık yoktur ki filozoflar tarafından söylenmemiş olsun.

terentius: bu benim yolum. sen de kendi ihtiyaç duyduğun şeyi yapmalısın.

cicero: kati ve sabit bir kanaate bağlı olduklarından, kabul etmedikleri şeyleri bile savunurlar.

seneca: her şeyin aşırısından olduğu gibi külliyat çokluğundan da zarar görüyoruz.

cicero: utanç verici olmayan bir şey bile, çoğunluk tarafından öyle görülüyorsa utanç verici hale gelir.

quintillianus: kendine yeterince saygı duyan insan nadirdir.

seneca: tek bir kafaya doluşmuş ne çok tanrı var!

"yeryüzüne barış getirmeye geldiğimi sanmayın! barış değil, kılıç getirmeye geldim. ben dünyaya ateş yağdırmaya geldim." (matta)

cicero: bilmeden iddia etmekten daha büyük rezillik olamaz.

seneca: hiç başlamamak daha kolaydır.

turbare semetipsum: ruhum ölesiye kederli. (yuhanna)

cicero: ben onlar gibi, bilmediğimi kabul etmekten utanmam.

nemo ante obitum beatus est: ölümünden önce kimseye mutlu denemez. (ovidius)

sağduyu

irvin yalom

terentius: mantıkla beslenmeyen şey mantıkla yönetilemez.

epiktetos: eğer felsefeye karşı samimi bir arzunuz varsa ilk andan itibaren alaycı kahkahalara hazırlanın. unutmayın, eğer ısrarlıysanız o insanlar daha sonra size hayran olacaktır. unutmayın, eğer bir başkasının zevki için dikkatinizi dışarıya çevirecek olursanız hayatınızın düzenini altüst ettiğinizden emin olabilirsiniz.

lucretius: başkalarının başına gelen kötülükleri seyretmek bize keyif verir.

evliliğini kurtarmanın tek yolu onu bırakabilmeye istekli olmaktır.

petrarca: huzur ve sessizlik arayan herkes, sürekli bir bela ve tartışma kaynağı olan kadınlardan uzak durmalıdır.

herkesin karanlık bir seks hayatı vardır.

ovidius: zihin için en iyi yardım, kalbi tuzağa düşüren bağların bir kerede koparılmasıdır.

cicero: tamamen kendisine bağlı olan ve kendisinin olduğunu söylediği her şeyi içinde taşıyan birisinin son derece mutlu olmaması olanaksızdır.

hayat tam bir sürtük; ama zevkli de.

terapistler anne babalar gibidir. iyi ebeveynler çocuklarının evden ayrılıp bir yetişkin olabilmesi için yeterince özerklik kazanmasını sağlar; aynı şekilde iyi bir terapistin de amacı hastalarının terapiyi bırakacak hale gelmelerini sağlamaktır.

aristoteles: sağduyulular zevke değil, acısızlığa ulaşmaya çabalarlar.

kimse sonları prova etmez. sonlar yalnızca bir kez olur. bu durum hakkında kitap yazılmaz; bu yüzden her şey doğaçlama gelişir.

eski uygarlıkların şiirleri

et kafalılar bile bilir ki

dünyanın tutar tarafı kalmamıştır

(mende/afrika)

insanların günleri sayılıdır

başarıları esip giden hava gibidir

hiçbir zaman hiçbir şey kalıcı olmamıştır

(akad-babil)

güçlü olmak istersen söz ustası ol

dil, yiğit elindeki kılıç gibidir

(mısır)

gözünüzü dört açın

denk alın ayağınızı

insanoğlunun ayağı dağa değil

tümseğe takılır da ondan düşer

(çin)

ortalama olmalı insanın aklı, en iyisi bu

fazla zeki ya da kurnaz olmamalı

çok bilen, derin düşünen akıllı adamın yüreği

mutluluk nedir bilmez çünkü

(izlanda)

sana abayı yaktım sanıyorsan

o senin hüsnü kuruntun

sizin eve gelişim

küçük kardeşini görmek için

(kızılderili)

kimseyi kınamayın durumu bozuldu diye

nice insanlara olmuştur bu

koca kahramanları sünepe yapar sarsıcı arzular

aptala çevirir en akıllı adamları

(izlanda)

tatlı duygular içinde yürek

sevgi yüzünden yaralı bereli

(kızılderili)

vakit, hiç durmadan uçup giderken

akıllıya her gün, bayram günüdür

(sulpicia/latin)

ölümsüz tanrılar bile bağışlar

güzel bir kadının yalanlarını

(ovidius/latin)

devletlim, buyurmuşsun, yoksulluk kanun dışı

olmuş bizim ülkede; ama haberin olsun

buyrukla kanun dışı ettiğin şu yoksulluk

ortalıkta kalınca sığındı bizim eve

(rajasekhara/sanskrit)

başarı istiyorsan altı kusurdan kaçın:

uyku ve uyuşukluk

korku ve azgın öfke

düzensizlik ve gevezelik

(rajasekhara/sanskrit)

dere tepe dolaşmakla geçti ömrüm

ölünce geziye çıkar gibi ölürüm

(lamba/afrika)

via talat sait halman

karadeniz'den mektuplar

publius ovidius naso

kötü yaşamak bir çeşit ölümdür.

kendi aile ocağında yaşamasını daha güvenli sayarlar kişinin.

acı çeken insan, acının kendisinden daha çabuk tükenir.

hasta her zaman doktor sayesinde sağlığına kavuşmaz: bazen hastalık tedavi edici sanattan daha güçlüdür.

kalp yarasını hiçbir ilaç tedavi edemez.

bırak güvenliği başkaları istesin. en zavallı kader güvenlidir; çünkü daha kötü bir sonun korkusundan uzaktır.

avam, dostluklara çıkar için değer verir. neyin onurlu olduğuna önem vermektense neyin kâr sağladığına önem vermek önce gelir. sadakat ise servetle ayağa kalkar ya da düşer. kolayca bulamazsın binlerce insan arasından erdemin bir değeri olduğunu düşünen tek kişi.

doğru eylemler ödül içermiyorsa içlerindeki özgün değerin bir önemi yoktur. bedava doğruluk pişmanlık doğurur. yarar sağlamıyorsa bir şey, değersizdir.

artık herkes kendi gelirine tutkun ve çıkarına uygun olanı hesaplıyor kaygılı parmaklarıyla.

kuşkusuz, akraba ruhlar arasında bir uyum vardır; her biri kendi çalışmasına özgü bağlaşmayı onurlandırır. köylü çiftçiye, asker çılgınca savaşana, gemici ise yalpalayan bir geminin kaptanına tutkundur.

bir insanı kurtarmak insana yaraşır bir zevktir, daha iyi bir lütuf kazanılmaz bundan başka bir yolla.

güçlü şeyler özden sağlamdır, bir machaon'a ihtiyaç duymazlar.

tedavi ederek bazı yaraların daha kötüleştiğini biliriz, onlara hiç dokunmamak daha iyidir.

neşeli şeyleri neşeyle terennüm etmişimdir, hüzünlü şeyleri de hüzünle: her mevsimin kendine uyan bir eseri var.

dinleyici hevesi arttırır, yetenek övülenleri çoğaltır, şan şöhretin koca bir mahmuzu vardır.

insan yaşamı pamuk ipliğine bağlıdır, evvelce sağlam olan her şey ani bir darbeyle bir anda yıkılıp gider.

çürüyen zaman demiri de tüketir taşı da. hiçbir şey zamandan daha güçlü değildir.

aşk sanatı

ovidius

vaktin varken hala

gevşemiş dizginlerini dolanıyorken orada burada

seç, "sadece senden hoşlanıyorum" diyeceğin birini

hafifçe esen meltemler getirmez sana sevgiliyi

olur da kuşlar susarsa baharda, yazın da ağustosböcekleri

maenalus tazısı arkasına bakmadan kaçarsa tavşandan

işte ancak o zaman reddedebilir bir kadın

aşığının sıcacık iltifatlarını

iltifat istemediğine inandığın bir kadın bile, inan ister

kaçamak aşk erkeğin de hoşuna gider, kadının da

erkek rol yapmada beceriksizdir, kadın arzularını daha iyi saklar

kabul etseler de etmeseler de kızlar teklif alınca sevinirler

de ki yanıldın, reddedilmenin sana ne zararı dokunacak ki

yabancı olduğumuz tutkular daha kolay esir alır ruhları

hep daha bereketli olur ekin, başkasının tarlasında

daha çok süt verir memeleri, komşu sürünün

buz gibi kırılgandır kadının öfkesi, eriyip gider zamanla

kadın icadıdır

ateşli aşığının servetini tırtıklamak maharetle

zamanla sabana boynunu uzatır inatçı öküzler bile

atlar zamanla öğrenir, uysalca katlanmayı koşumlarına

taştan daha serti var mı, sudan daha hafifi

ama o hafif su, oyar o sert taşı

yeter ki azmet, zamanla penelope'yi bile fethedersin

pergama geç alındı; ama alındı ya sonunda, sen ona bak

mektubunu okudu da sana yanıt vermedi mi? sakın zorlama

okumaya gönlü olan, gönüllü olur yanıt vermeye okuduklarına

kendiliğinden yavaş yavaş, adım adım ilerler böyle şeyler

belki başlangıçta soğuk bir mektup alacaksın

kendisini rahatsız etmemeni rica edecek senden

ama korku duyacak, rica ettiği şeyden

rica etmediğini istiyor işte, ısrar etmeni

devam et, yakında kavuşacaksın dileğine

güvenli ve sıradan bir yoldur

kandırmak dostluk adı altında

her kadın sevileceğini düşünür kendi içinde

en çirkini bile, hayranlık besler kendi güzelliğine

istemeye istemeye vermek isterler çok kez

hoşlandıkları ne varsa

keyif alır, zorla kapılıp götürülürse aşkın ani fırtınasına

bir iltifat ışığı görür arsızlıkta

kaçanı kovalamak ister çoğu kadın

hazırda olandan nefret eder

kendinden bıktırma, fazla ısrar edip de

zafer beklentini açık etme, öyle her istediğinde

ima et aşkını dostluk kisvesinde

avı elde tutmak cesaret ister, en az avlamak kadar

avlamak şans işi; ama diğeri başlı başına bir sanat

aşk askerliğe benzer; çekip gidin aylakçılar

ödlek adamlara verilmemeli bu sancaklar

gece ve kış, uzun yollar, amansız acılar

her tür zahmet var bu zarif ordugahta

dayanacaksın sıkça, sel gibi yağan yağmurlara

buz keseceksin, çırılçıplak uzanacaksın toprağa

akıl korktuğu şeyi hep doğru sanır

şiirler övülür; ama sevgililer pahada ağır hediye bekler

vahşi bile sevilir, zengin olsun yeter

çağımız altın bir çağ sahiden; altın satın alıyor

en yüce onurları; aşk altınla kazanılıyor

güzelin ne süse ihtiyacı vardır ne de öğütlere

onların çeyizi, süssüz püssüz doğal güzellikleri

size tavsiyem, ey romalı delikanlılar, edebiyat öğrenin

sadece tir tir titreyen sanıkları savunmak için değil tabii

yenik düşünce belagatine, nasıl fethedersin halkı

ciddi bir yargıcı, senatus'un seçkin azalarını

öyle fethedersin bir genç kızı