öykü

david m. buss

geçmişimiz üzerine anlattığımız öyküler, seçerek eklediğimiz, çıkardığımız, kararttığımız ayrıntılarla, kuşkusuz yansız tanımlamalardan daha başka amaçlara yönelirler. anlattığımız öykülerin toplum içindeki konumumuz ve itibarımıza ilişkin kaygılardan etkilenmemesine olanak yoktur. yine de bu öyküler, biz onları çarpıtsak da, değerli olabilir. benim hayatımın bir izleğini, romancı vladimir nabokov, geride kalan gençliğine bakarken çok güzel bir şekilde dile getirmiştir:

"genç bir yazarın, yıllar sonraki yaşlı yazara duyduğu coşkulu aşk, özenişin en övgüye değer biçimidir. bu aşka, daha büyük kütüphanesindeki yaşlı adam karşılık vermez; çünkü protezsiz damağını ve sulanmayan gözlerini hatırladıkça hayıflansa bile, gençliğinin o acemi çırağına karşı hoşgörüsüz bir aldırmazlıktan başka bir şey hissetmez."

çiftleşme

david m. buss

cinsel deneyimi olmayan erkekler aşk bağıyla bağlandıkları bir eşin varsayımsal sadakatsizliği karşısında, cinsel deneyim yaşamış erkekler kadar cinsel kıskançlık itirafında bulunmazlar.

diferansiyel üremede başarı evrimin motorudur; çiftleşme kadar üremeye yakın olan başka bir şey yoktur. darwinci seçilimin çok hassas uyarlamalar yaratacağı bir tek alan olsaydı, bu kesinlikle çiftleşme olurdu. hatta hayatta kalma bile ikincil önemdedir. bugün hayatta kalma şansını azaltan ama çiftleşmede başarı şansını artırdığı için evrimleşmiş uyarlamaların bulunduğunu biliyoruz. cinsel seçilimin yoğunluğunu, hasımlar arasındaki eş-evrimli çiftleşmelerin "silah yarışı" yoluyla evrim sürecinde meydana gelen hızlanmayı, insanların çözmek zorunda oldukları çiftleşme sorunlarının çokluğu ve karmaşıklığını göz önüne aldığımızda, insan çiftleşmesindeki psikolojik uyarlanmalardan daha karmaşığı, daha inceliklisi ve daha gizemlisi yoktur.